Menu

Babyklanken: praten zonder woorden

Baby’s maken klanken voor ze woorden leren vormen. Dat is geen nieuwe informatie. Soms klinkt dat gebrabbel als een echte taal die alleen de baby’s zelf begrijpen. We reageren op al deze klanken, of toch op vele. Baby’s kijken, luisteren en leren van elk gesprek.

25-03-2019 - door Monique van Boom

Een wereld van verschil in de klanken van baby’s

De reacties van anderen zijn erg belangrijk voor baby’s. Elke interactie beïnvloedt hun aandacht, hun verkenningsgedrag en hun cognitieve en communicatieve ontwikkeling. Baby’s maken meer geavanceerde klanken wanneer een verzorger interesse toont voor hun boodschappen, ook als de reactie van de verzorger non-verbaal is. De klanken van de baby lijken dan meer op echte spraak, ze bevatten meer medeklinker-klinkerparen en zijn gericht op de verzorger. Heeft u al eens gemerkt dat een baby klanken maakt om het gesprek gaande te houden? Of om dingen te krijgen of te weigeren? Heeft u al eens gezien en gehoord hoe baby’s met vocalisaties hun emoties uitdrukken?

Baby’s maken meer klanken wanneer ze samen met u een boek lezen of met een handpop spelen, dan bij een ander spelletje. Ze produceren dan ook complexere klanken dan bij andere spelletjes. Verzorgers reageren vooral door complimenten te geven, vragen te stellen of door dingen te benoemen. Ze maken ook spelgeluiden zoals ‘hopla’ en ‘hebbes’. Heeft u ook al eens gemerkt dat baby’s graag klanken maken wanneer ze met u spelen?

Hoe kunt u in de kinderopvang inspelen op de klanken van baby’s?

Toch is het niet makkelijk om altijd op al deze signalen in te gaan. We verzamelden enkele tips en suggesties om hier in de kinderopvang mee om te gaan. Een eerste stap is om goed te kijken en te luisteren naar de baby’s.

Welke signalen geven baby’s?

  • Hoe klinken de klanken van de baby’s?
  • Wanneer maken de baby’s klanken? Merk je een verschil tussen eet-, speel- en verzorgingsmomenten?
  • Welke reacties merkt u bij uzelf wanneer u in gesprek gaat met baby’s? Geeft u erkenning? Benoemt u wat u ziet en wat er gebeurt? Imiteert u de klanken? Stelt u vragen? Maakt u spelgeluiden? Wat doen collega’s?
  • Spreken de kinderen in uw groep een eigen taal? Maken ze bijvoorbeeld steeds dezelfde specifieke klanken voor bepaalde dingen zoals eten, drinken, slapen, een vuile luier?

Hoe kunt u zelf met baby’s in gesprek gaan?

  • Probeer eens een boek met één kind te lezen, ook al vergt dit enige organisatie en afstemming. Door dit individueel te doen, zult u veel sneller tot een ‘gesprekje’ komen. Een waardevol leesmoment bij jonge baby’s duurt maar enkele minuten.
  • Op de leeftijd van ongeveer twaalf maanden zijn kinderen niet altijd geïnteresseerd in prentjes. Ze willen het boekje voelen, proeven en leren hanteren. Ze bladeren erop los. Voorlezen is simpelweg vertellen wat u ziet gebeuren.
  • Het kind is baas van het boek. Uw taak is ervoor te zorgen dat het kind kan doen wat het wil doen, behalve dan het boekje scheuren, natuurlijk.
  • Heeft u al eens met een handpop gespeeld? U kan er ook zelf een maken. Geef de pop een stemmetje dat bij zijn persoonlijkheid past en laat hem praten en zingen met de kinderen. Hij kan vragen stellen, reageren of een verhaal vertellen.
  • We hebben de neiging om dingen te benoemen wanneer we in gesprek gaan met kleine kinderen. Welke reacties zouden we nog kunnen geven, welke vragen kunnen we nog stellen behalve “Wat is dat?” Probeer het eens uit tijdens spelletjes, verhaaltjes en op andere momenten.
  • Grote ervaringen lokken grote reacties en herinneringen uit. Welke spelletjes of activiteiten zou u groter kunnen maken? U kunt bijvoorbeeld schoendozen stapelen in plaats van een blokkentoren te maken, of u kunt een reuzerammelaar in elkaar knutselen. U kunt de grond bedekken met grote vellen papier en een gigantische tekening maken met allerhande materialen (verf, wasco’s, houtskool, balpen …).

Meer weten?

In het boek ‘Babykunde: ik zie ik zie wat jij ook ziet’ komen dit en vele andere onderwerpen uitgebreid aan bod. U kunt het boek bestellen via de website van Politeia. Bij het boek krijgt u ook zestien posters om in de praktijk van de opvang mee aan de slag te kunnen gaan. 

Lees meer op de website van het Expertisecentrum Pedagogische Ondersteuning in Kinderopvang en School.

Ook interessant

Zorg & welzijn

Babykunde (met posters)

Expertisecentrum Pedagogische Ondersteuning op School en Kinderopvang
Monique van Boom

Bestel

Beleid

13 Aug

#IMGent Summerclass: Moet het management bezig zijn met IT?

Locatie: Huis van het Nederlands, Nieuwland 9, 1000 Brussel

Prijs: € 90

Schrijf u in

Zorg & welzijn

CLEVER doelen bepalen in de eerste lijn

Patricia De Vriendt
Vanessa Gauwe
Dominique Van de Velde

Bestel

Zorg & welzijn

Verhaal om de hoek

Bart De Nil

Bestel

Bestuur & organisatie

Leidraad voor het bestuur van een SHM

Björn Mallants

Bestel