Menu

Opinie: Wees u vooral bewust van de verbinden die anderen met slimme toestellen maken

De termen ‘smart city’ en internet der dingen’ (IoT) zijn tegenwoordig schering en inslag binnen de Vlaamse lokale besturen. Ondanks de kansen die iedereen er onlosmakelijk mee verbindt, maken vele mensen veel mensen zich zorgen over de beveiliging van data in zo’n internet der dingen, en de ethische kwesties die spelen rond het gebruik van data in een dergelijke omgeving.

02-09-2019 - door Eddy Van der Stock

Blindelings vertrouwen

Net zoals bij het ‘gewone internet’ – waar ook nog heel wat ethische kwesties onopgelost blijven en zelfs GDPR niet sluitend blijkt te zijn – komt het belang van gegevensbescherming te weinig aan de orde. 

Terwijl het bewustzijn rond het gebruik en de doorgifte van persoonsgegevens stapsgewijs verhoogt, hebben we er helemaal geen moeite mee om onze eetgewoonten aan een geconnecteerde (‘slimme’, zoals dat ook wel wordt genoemd) koelkast door te geven zodat deze gevuld blijft, of om onze vakanties en afwezigheden door te geven aan onze slimme huisverlichting die via onze smartphone perfect weet of we in de buurt zijn of niet.

Meldcentrales capteren deze data – een rijke bron van gelinkte informatie (linked big data) – zonder enige moeite en mensen vertrouwen er blindelings op dat deze vergaarbakken op een integere manier met de opgeslagen informatie omgaan. Nog erger wordt het wanneer we deze geconnecteerde dingen ook echt gaan beschouwen als ‘dingen’ waar we alles aan kunnen toevertrouwen zonder er stil bij te staan dat die data naar derden worden doorgesluisd. 

Blind vertrouwen en onwetendheid zijn hier de twee belangrijkste factoren die misbruik in de hand werken.

Doodse stilte

In een wereld die gedomineerd wordt door IoT-apparaten zullen persoonlijke gegevens van burgers met of zonder kennis worden verzameld en gebruikt. Is het correct dat steden hun in- en uitgaand verkeer monitoren op basis van geïndividualiseerde kenmerken, zoals nummerplaat- en gezichtsherkenning? Hoe kunnen we nagaan of men al dan niet integer omgaat met die gegevens? Welke troeven hebben we hier? 

Terwijl privacy-goeroes ons wijzen op onze eigen verantwoordelijkheid in het doorgeven van onze persoonsgegevens aan media (Facebook, Twitter…) blijft het doodstil rond een soortgelijke doorgifte van gegevens via het internet der dingen en andere slimme oplossingen. Met andere woorden: net zoals we soms vergeten dat populaire media wel degelijk gebruik maken van de door onszelf aangeleverde persoonsgegevens, lijken we te vergeten dat ook de mensen achter IoT-oplossingen zeer losjes omgaan met onze informatie. 

Wat is de definitie van misbruik? Hoever mogen firma’s bijvoorbeeld gaan in het capteren van onze eet- en bewegingspatronen (denk aan smartwatches)? Mogen zij zomaar gezondheidsfiches opmaken op basis van onze gewoontes?

Vrijheid afstaan

Klopt het wat deze specifieke markt zegt: “Alles moet met elkaar verbonden zijn?”. Mag een overheid conclusies trekken uit onze geconnecteerde leef- en eetgewoonten bij het verlenen van diensten aan haar bevolking? Is elke like op sociale media een signaal dat men onze voorkeuren kan vastleggen om ons daarna nog meer van al dat leuks aan te bieden? 

We kunnen alvast twee duidelijke gevaren onderscheiden: de nieuwe eigenaar van de data kan de informatie misbruiken, of nog erger, de verzamelde informatie krijgt niet de beveiliging die nodig is en wordt gehackt of gestolen. Het gaat hier immers om een rijke databron die voor hackers van onschatbare waarde kan zijn.

Elke keer we een ‘connectie’ maken om ons leef comfort te verhogen en zaken te automatiseren staan we een klein stukje vrijheid of privacy af. Maar is dat wel correct? Wees u daarom bewust van de impact van slimme toestellen en de verbindingen die u ermee maakt, maar vooral, de verbindingen die anderen ermee maken.

Auteur: Eddy Van der Stock, CEO van de Vlaamse ICT Organisatie. Meer weten? Check onze publicatie Technologie: ethiek & beleid.

Vlaamse ICT Organisatie

Ook interessant

Recht

Politiepocket Strafprocesrecht - 5de editie

Christian De Valkeneer

Bestel uw printeditie

Recht

Wegwijs in het kaderdecreet bestuurlijke handhaving

Frankie Schram

Bestel uw printeditie

Communicatie & informatie

Laat ons zeggen dat het (de) shit wordt.

Bart Derison

Bestel uw printeditie

Recht

Burger en bestuur - 9 de ed.

Frankie Schram

Bestel uw printeditie

Beleid, Communicatie

18 Nov

Opleiding: Kernelementen van het kaderdecreet bestuurlijke handhaving

Locatie: Uitgeverij Politeia, Keizerslaan 34, 1000 Brussel

Prijs: € 139

Schrijf u in