Menu

Keuzes maken om maatschappelijk verantwoord te investeren voor steden en gemeenten

De roep van klimaatspijbelaars naar een ambitieus klimaatbeleid, het burgeronderzoek naar luchtkwaliteit, de vele steden en gemeenten die zich hebben aangemeld als SDG-pilootgemeenten, de ophef rond de slecht onderhouden sociale huisvesting. Het zijn voorbeelden die aangeven dat burgers en lokale overheden steeds gevoeliger worden voor duurzaamheid.

01-01-1970 - door Ben Gilot

En hoewel er veel aandacht gaat naar klimaat en milieu, hecht men toch ook veel belang aan sociale duurzaamheid en aspecten betreffende goed bestuur. Eenzelfde beweging zien we als het gaat over duurzame financiën.

Opkomst duurzaam beleggen

De opkomst in de jaren zeventig van het ethische beleggen (social investing) in de Verenigde Staten werd gevoed door verontwaardiging (Vietnam, apartheid, wapenwedloop) en het gebrek aan een goed uitgebouwd socialezekerheidssysteem.

Beleggingen in de Verenigde Staten vervulden gedeeltelijk de functie van sociaal vangnet, om een spaarpotje achter de hand te hebben in mindere tijden. Daardoor namen heel wat particulieren en sociale organisaties deel aan de beurshandel. De opkomst ervan in Groot-Brittannië (ethical investing), en iets later in andere landen van Europa, kwam er pas vanaf de jaren tachtig.

Die opkomst ging ook daar hand in hand met de toenemende populariteit van de beurshandel. Een verschil met de Amerikaanse traditie was dat de continentale Europese ethische beleggingsfondsen het accent verschoven van eerder morele of ethische criteria (alcohol, wapens, gokken) naar bredere maatschappelijke thema’s zoals milieu, werknemersrechten, mensenrechten.

Zevental duurzaamheidsstrategieën

Intussen brengt men de verschillende manieren om rekening te houden met duurzaamheid vaak onder in een zevental duurzaamheidsstrategieën. Die strategieën zijn in lijn met de definities van duurzaam beleggen van Eurosif en GSIA. Febelfin, de belangenvertegenwoordiger van de Belgische financiële sector, verwijst eveneens naar de definities van Eurosif en GSIA voor wat betreft de mogelijke manieren om duurzaam te beleggen.

Deze tabel kan voor steden en gemeenten een kapstok zijn bij het maken van keuzes om duurzaam te investeren.

Financiële instellingen en markten kunnen een belangrijke invloed uitoefenen op het economische en maatschappelijke gebeuren door richting te geven aan kapitaalstromen. Dit gebeurt op verschillende manieren. Projecten worden al dan niet mogelijk gemaakt door het verstrekken van kredieten. Financiële instellingen die kredietverschaffers zijn, kunnen kredietnemers ertoe bewegen duurzaamheidscriteria te respecteren.

Ook beleggingen in aandelen en obligaties op de publieke kapitaalmarkt, verschaffen ondernemingen de middelen om te investeren in groei en vernieuwing. In toenemende mate worden beleggingsbeslissingen mee bepaald door andere dan louter economisch-financiële criteria. De zogenaamde ‘maatschappelijk verantwoorde beleggingsfondsen’ (aanverwante terminologieën zijn ‘duurzame’, ‘ethische’ of ‘groene’ beleggingsfondsen) beogen bij te dragen tot een duurzame ontwikkeling en maatschappelijke rechtvaardigheid door uitsluitend te beleggen in aandelen en obligaties van ondernemingen die aan bepaalde maatschappelijke criteria beantwoorden.

Op deze manier wordt ook de betrokkenheid van beleggers bij het duurzaam en maatschappelijk ondernemen verhoogd. Qua terminologie gaat de voorkeur naar ‘Maatschappelijk Verantwoord Investeren, afgekort tot ‘MVI’.

Op initiatief van het UNEP Finance Initiative – een werkgroep van het VN Milieuprogramma (UNEP) – lanceerde een internationale groep van vermogensbeheerders, beleggingsfondsen en pensioenfondsen in 2006 de ‘Principles for Responsible Investment’ (PRI, www.unpri.org). Hiermee wil de werkgroep aangeven dat beleggers hun maatschappelijke verantwoordelijkheid moeten opnemen door bij te dragen aan een duurzamere wereld.

Hoewel de principes niet dwingend zijn, zijn ondertekenaars verplicht om verslag uit te brengen over de toepassing ervan binnen hun organisatie. Eind 2018 waren de principes ondertekend door meer dan 2.300 actoren uit ongeveer 70 verschillende landen die wereldwijd gezamenlijk beleggingen beheren ter waarde van 90 biljoen dollar. De ondertekenaars beloven om niet enkel financiële indicatoren, maar ook ecologische, sociale en gouvernementele aspecten in rekenschap te brengen bij beleggingsbeslissingen. Ongeveer 1450 van deze actoren hebben in 2018 gerapporteerd over de genomen stappen in het voorbije jaar. Dit geldt ook voor de grote Belgische vermogensbeheerders.

Meer te weten komen over de regelgeving hieromtrent of de vraag naar of het aanbod van MVI-producten in België? Bekijk onze publicatie Lokaal financieel management

Auteurs: Ben Gilot, Laura Uwase

Ook interessant

Bestuur & organisatie

Lokaal en circulair, werken aan de toekomst

Bestel uw printeditie

Bestuur & organisatie

Dagboek der werken

Ellen Wouters

Bestel uw printeditie

Bestuur & organisatie

Afvalbeheer

Anthony De Proft

Bestel uw printeditie

Bestuur & organisatie

Met hoge heren kersen eten - beleidsbeïnvloeding in de praktijk

Stefaan Viaene

Bestel uw printeditie

Overheidsopdrachten

22 Oct

Opleiding: Hoe maakt u werk van innovatieve overheidsopdrachten?

Locatie: Uitgeverij Politeia, Keizerslaan 34, 1000 Brussel

Prijs: € 145

Schrijf u in