Menu

Keuzes maken om maatschappelijk verantwoord te investeren voor steden en gemeenten

De roep van klimaatspijbelaars naar een ambitieus klimaatbeleid, het burgeronderzoek naar luchtkwaliteit, de vele steden en gemeenten die zich hebben aangemeld als SDG-pilootgemeenten, de ophef rond de slecht onderhouden sociale huisvesting. Het zijn voorbeelden die aangeven dat burgers en lokale overheden steeds gevoeliger worden voor duurzaamheid.

01-01-1970 - door Ben Gilot

En hoewel er veel aandacht gaat naar klimaat en milieu, hecht men toch ook veel belang aan sociale duurzaamheid en aspecten betreffende goed bestuur. Eenzelfde beweging zien we als het gaat over duurzame financiën.

Opkomst duurzaam beleggen

De opkomst in de jaren zeventig van het ethische beleggen (social investing) in de Verenigde Staten werd gevoed door verontwaardiging (Vietnam, apartheid, wapenwedloop) en het gebrek aan een goed uitgebouwd socialezekerheidssysteem.

Beleggingen in de Verenigde Staten vervulden gedeeltelijk de functie van sociaal vangnet, om een spaarpotje achter de hand te hebben in mindere tijden. Daardoor namen heel wat particulieren en sociale organisaties deel aan de beurshandel. De opkomst ervan in Groot-Brittannië (ethical investing), en iets later in andere landen van Europa, kwam er pas vanaf de jaren tachtig.

Die opkomst ging ook daar hand in hand met de toenemende populariteit van de beurshandel. Een verschil met de Amerikaanse traditie was dat de continentale Europese ethische beleggingsfondsen het accent verschoven van eerder morele of ethische criteria (alcohol, wapens, gokken) naar bredere maatschappelijke thema’s zoals milieu, werknemersrechten, mensenrechten.

Zevental duurzaamheidsstrategieën

Intussen brengt men de verschillende manieren om rekening te houden met duurzaamheid vaak onder in een zevental duurzaamheidsstrategieën. Die strategieën zijn in lijn met de definities van duurzaam beleggen van Eurosif en GSIA. Febelfin, de belangenvertegenwoordiger van de Belgische financiële sector, verwijst eveneens naar de definities van Eurosif en GSIA voor wat betreft de mogelijke manieren om duurzaam te beleggen.

Deze tabel kan voor steden en gemeenten een kapstok zijn bij het maken van keuzes om duurzaam te investeren.

Financiële instellingen en markten kunnen een belangrijke invloed uitoefenen op het economische en maatschappelijke gebeuren door richting te geven aan kapitaalstromen. Dit gebeurt op verschillende manieren. Projecten worden al dan niet mogelijk gemaakt door het verstrekken van kredieten. Financiële instellingen die kredietverschaffers zijn, kunnen kredietnemers ertoe bewegen duurzaamheidscriteria te respecteren.

Ook beleggingen in aandelen en obligaties op de publieke kapitaalmarkt, verschaffen ondernemingen de middelen om te investeren in groei en vernieuwing. In toenemende mate worden beleggingsbeslissingen mee bepaald door andere dan louter economisch-financiële criteria. De zogenaamde ‘maatschappelijk verantwoorde beleggingsfondsen’ (aanverwante terminologieën zijn ‘duurzame’, ‘ethische’ of ‘groene’ beleggingsfondsen) beogen bij te dragen tot een duurzame ontwikkeling en maatschappelijke rechtvaardigheid door uitsluitend te beleggen in aandelen en obligaties van ondernemingen die aan bepaalde maatschappelijke criteria beantwoorden.

Op deze manier wordt ook de betrokkenheid van beleggers bij het duurzaam en maatschappelijk ondernemen verhoogd. Qua terminologie gaat de voorkeur naar ‘Maatschappelijk Verantwoord Investeren, afgekort tot ‘MVI’.

Op initiatief van het UNEP Finance Initiative – een werkgroep van het VN Milieuprogramma (UNEP) – lanceerde een internationale groep van vermogensbeheerders, beleggingsfondsen en pensioenfondsen in 2006 de ‘Principles for Responsible Investment’ (PRI, www.unpri.org). Hiermee wil de werkgroep aangeven dat beleggers hun maatschappelijke verantwoordelijkheid moeten opnemen door bij te dragen aan een duurzamere wereld.

Hoewel de principes niet dwingend zijn, zijn ondertekenaars verplicht om verslag uit te brengen over de toepassing ervan binnen hun organisatie. Eind 2018 waren de principes ondertekend door meer dan 2.300 actoren uit ongeveer 70 verschillende landen die wereldwijd gezamenlijk beleggingen beheren ter waarde van 90 biljoen dollar. De ondertekenaars beloven om niet enkel financiële indicatoren, maar ook ecologische, sociale en gouvernementele aspecten in rekenschap te brengen bij beleggingsbeslissingen. Ongeveer 1450 van deze actoren hebben in 2018 gerapporteerd over de genomen stappen in het voorbije jaar. Dit geldt ook voor de grote Belgische vermogensbeheerders.

Meer te weten komen over de regelgeving hieromtrent of de vraag naar of het aanbod van MVI-producten in België? Bekijk onze publicatie Lokaal financieel management

Auteurs: Ben Gilot, Laura Uwase

Ook interessant

Bestuur & organisatie

Codex overheidsopdrachten - editie 2020

Steven Van Garsse

Bestel

Bestuur & organisatie

Thematisch cahier Het dagboek der werken

Ellen Wouters

Bestel

Bestuur & organisatie

Lokaal en circulair werken aan de toekomst

Bestel

Bestuur & organisatie

Reeks Overheidsopdrachten

Bestel

Bestuur & organisatie

Verzelfstandiging op lokaal vlak: een afwegingskader

Jan Leroy
Marijke De Lange
Ben Gilot
Pieter Vanderstappen
David Vanholsbeeck

Bestel

Bestuur & organisatie

Handboek van de mandataris lokale besturen

Bestel

Bestuur & organisatie

De digitale omgevingsvergunning

Peter Cabus
Michiel Boodts
Paul Van Lindt
Michael Smekens

Bestel

Bestuur & organisatie

Magazijnbeheer

Jan De Kimpe

Bestel

Bestuur & organisatie

Het autonoom gemeentebedrijf

Ben Gilot
David Vanholsbeeck

Bestel

Bestuur & organisatie

Strategische coördinatie

Gwenny Cooman
Kurt Parmentier
Karin De Craecker

Bestel

Bestuur & organisatie

Tucht en preventieve schorsing in Vlaamse lokale besturen - Handleiding

Maureen Landtsheere

Bestel

Bestuur & organisatie, Communicatie & informatie

Technologie, ethiek en beleid

Bestel

Bestuur & organisatie

Slim geregeld: Wegwijzer

Verenigde Verenigingen

Bestel

Bestuur & organisatie

Wegwijs in het Bestuursdecreet

Frankie Schram

Bestel

Bestuur & organisatie

Lokaal samenwerken keert het tij

Cedric Depuydt

Bestel

Bestuur & organisatie

Verzelfstandiging en samenwerking door OCMW's

Ben Gilot
Luc Vermeiren

Bestel

Bestuur & organisatie

Afvalbeheer voor milieuprofessionals - ed.3

Anthony De Proft

Bestel

Bestuur & organisatie

Het decreet lokaal bestuur in vraag en antwoord

Karen Alderweireldt
Kujtime Pajazitaj

Bestel

Bestuur & organisatie

Strategisch management in publieke organisaties. Over alternatieve benaderingen en paradigma’s

Nathalie Vallet

Bestel

Bestuur & organisatie

Handboek DBFM

Vlaams Kenniscentrum PPS

Bestel

Bestuur & organisatie

Genormaliseerde rekeningenstelsels

Agentschap voor Binnenlands Bestuur

Bestel

Bestuur & organisatie

Algemene boekhouding volgens de beleids- en beheerscyclus: rubrieken en waarderingsregels

Ben Gilot
Agentschap voor Binnenlands Bestuur
Christophe Vanhee

Bestel

Bestuur & organisatie

De beleids- en beheerscyclus: de regelgeving - versie AGB's en Welzijnsvoorzieningen

Agentschap voor Binnenlands Bestuur

Bestel

Bestuur & organisatie

De beleids- en beheerscyclus: de regelgeving - versie gemeenten en OCMW's

Agentschap voor Binnenlands Bestuur

Bestel

Bestuur & organisatie

Lokale financiën voor niet-specialisten

Ben Gilot

Bestel

Bestuur & organisatie

De deuren gaan open

Niek De Roo

Bestel

Bestuur & organisatie, Sociaal beleid & werk

Pakket codex lokaal bestuur + codex maatschappelijke dienstverlening

Peter Hardy
Piet Van Schuylenbergh
Pieter Vanderstappen
Anne-Marie Vastesaeger
Marian Verbeek

Bestel

Bestuur & organisatie, Cultuur & vrije tijd

5 X smart cities - Een Reisgids naar de slimme stad (VUB)

Pieter Ballon

Bestel

Bestuur & organisatie

Durven met dienstverlening - Praktijkboek

Bart Noels

Bestel

Bestuur & organisatie

Lokaal financieel management

Jan Leroy

Bestel

Bestuur & organisatie

De participatiegetuigen

Philippe De Vries

Bestel

Bestuur & organisatie

Happonomy - Roadmap naar Utopia

Bruno Delepierre

Bestel

Bestuur & organisatie

Doe-boek Samenwerking gemeente en OCMW

Chesney Callens
Pieter Sellenslagh
Roel Seurs

Bestel

Bestuur & organisatie, Personeel

Instrumentenmap kwaliteitszorg en zelfevaluatie. Praktisch aan de slag in lokale dienstencentra

Ruud Bourmanne
Inge Soens

Bestel

Bestuur & organisatie

Tussen staat en straat

Filip De Rynck

Bestel

Bestuur & organisatie

Mobiliteit

Gunter Gonnissen

Bestel

Bestuur & organisatie

Lokaal Afvalbeleid-Wegwijs in de reglementering

Piet Coopman
Lieselot Decalf
Christof Delatter

Bestel

Bestuur & organisatie, Omgeving

Hoera, open ruimte! Plattelandsbeleid in steden en gemeenten | e-book

Liesbet Belmans

Bestel

Bestuur & organisatie

Durven met energie en klimaat

Alex Verhoeven

Bestel

Bestuur & organisatie

Schoonmaakbeheer

Tamara Bruning

Bestel

Bestuur & organisatie

Sterk fietsbeleid

Fietsberaad Vlaanderen
Elke Bossaert
Elke Van Os
Marjolein De Jong

Bestel

Bestuur & organisatie

Een sterk draagvlak in 10 stappen

Bart Derwael

Bestel

Bestuur & organisatie

Duurzaam FM

Mieke Pieters

Bestel

Bestuur & organisatie

Samenwerken aan dienstverlening

Bart Noels

Bestel

Bestuur & organisatie

Technisch gebouwbeheer

Peter Bockstaele

Bestel

Bestuur & organisatie

Growfunding: crowdfunding als hefboom voor creativiteit

Stef Ampe
Laura Demunter
Frederik Lamote

Bestel

Bestuur & organisatie

Integratie gemeente-OCMW

Jan Leroy
Piet Van Schuylenbergh
Roel Verlinden

Bestel

Bestuur & organisatie

Samen bouwen aan de toekomst: PPS in Vlaanderen

Steven Ducatteeuw
Nicola Loxham

Bestel

Bestuur & organisatie

De gemeente en de wereld

Bert Janssens
Daan Janssens
Jan Verschueren

Bestel

Bestuur & organisatie

Vademecum kerkbesturen

Petra Dombrecht
Bart Vercauteren

Bestel

Bestuur & organisatie

Welk OCMW is bevoegd

Fabienne Crauwels
Peter Hardy

Bestel

Bestuur & organisatie

Begrotingsparticipatie

Koen Wynants

Bestel

Bestuur & organisatie

Strategisch management in de BBC

Roeland Gielen
Roel Verhaert

Bestel

Bestuur & organisatie

Europa, kansen voor lokale besturen

Betty De Wachter

Bestel

Bestuur & organisatie

Wegwijs overheidsopdrachten

Petra Dombrecht
Steven Van Garsse

Bestel

Bestuur & organisatie

Lokaal waterbeleid

Christophe Claeys

Bestel

Bestuur & organisatie

Beleidsplanning, -monitoring en -evaluatie

Joos Gysen
Bart Kaesemans

Bestel

Bestuur & organisatie

Artikelsgewijze commentaar op de (nieuwe) wetgeving overheidsopdrachten

Steven Van Garsse

Bestel

Bestuur & organisatie

Het lokaal en provinciaal kiesdecreet

Marian Verbeek

Bestel

Bestuur & organisatie

De Beleids- en beheerscyclus in 60 vragen en antwoorden - derde editie

Ben Gilot

Bestel

Bestuur & organisatie

Heldere handhaving

Carole M. Billiet
Liesbet Deben
Patricia Popelier
Koen Van Aeken

Bestel

Bestuur & organisatie

Wie klasseert, die vindt

Hilde De Bruyne
Johan De Reu
Inge Gerlo
Sabine Peters
Inge Schoups
Joris Vanderborght
Petra Vanhoutte
Marian Verbeek
Roeland Verhaert

Bestel

Bestuur & organisatie, Onderwijs

Lerende gemeente

Gunther Rens

Bestel

Bestuur & organisatie

Gemeentelijke administratieve sancties

Tom De Schepper
Koen Van Heddeghem
Marian Verbeek

Bestel

Bestuur & organisatie

Service design toolkit

Bestel

Bestuur & organisatie

Beleidsplanning in lokale besturen

Bestel

Bestuur & organisatie

Met hoge heren kersen eten - beleidsbeïnvloeding in de praktijk

Stefaan Viaene

Bestel

Bestuur & organisatie

Toekomsten voor dienstverlening

Bart Noels

Bestel

Bestuur & organisatie

Beheersovereenkomsten voor lokale besturen

Koen Verhoest
Jeroen Windey

Bestel

Bestuur & organisatie, Cultuur & vrije tijd

Strak plan! Een jonge stempel op het meerjarenplan en de BBC | pakket van 10

Bestel

Bestuur & organisatie, Onderwijs

Gemeentelijk onderwijs organiseren

Filip Smets

Bestel

Bestuur & organisatie

De burger aan zet

Guido Dierickx
Eric Lancksweerdt
Peter Thijssen
Wouter Van Dooren

Bestel

Bestuur & organisatie

Praktijkgids participatie. 55 concrete tips voor succesvolle inspraakprojecten

Bart Derwael

Bestel

Bestuur & organisatie

Gemeentelijk economisch beleid

Bart Palmaers
Stefan Thomas

Bestel

Bestuur & organisatie

Bestuurskracht

Bart De Peuter
Lieven Janssens

Bestel

Bestuur & organisatie

Zakboekje kerkbesturen

Bart Vercauteren

Bestel

Bestuur & organisatie

Verzelfstandiging en samenwerking op lokaal vlak

Karen Alderweireldt
Steven Van Garsse

Bestel

Bestuur & organisatie

Mee met de BBC. De beleids- en beheerscyclus voor iedereen (pakket van 20)

Bart Kaesemans

Bestel

Bestuur & organisatie

Klachtenmanagement, handboek voor openbare besturen

Frankie Schram

Bestel

Bestuur & organisatie

Toekomsten voor participatie

Mattie Jacobs
Joke Vanreppelen

Bestel

Bestuur & organisatie

Toekomsten voor economie

Peter Douchy
Bart Palmaers
Stefan Thomas
Leen Van Der Meeren

Bestel

Bestuur & organisatie

Toekomsten voor duurzame ontwikkeling

Bart Van Moerkerke
Alex Verhoeven

Bestel

Bestuur & organisatie

Interne controle en audit in lokale besturen

Jan Leroy

Bestel

Bestuur & organisatie, Communicatie & informatie, Omgeving, Personeel, Politiek, Recht, Sociaal beleid & werk

Extenso

Bestel

Bestuur & organisatie

Afvalbeheer

Anthony De Proft

Bestel